Gevolgen coronacrisis voor jaarrekeningen 2019

De overheidsmaatregelen om de verspreiding van het coronavirus in te dammen, hebben mogelijk ook gevolgen voor de jaarrekeningen 2019. Hoewel veel nog onduidelijk is en maatregelen nog dagelijks worden aangepast en aangevuld, zijn bepaalde uitgangspunten wel duidelijk. In deze bijdrage worden die nader aan u toegelicht.

Verantwoordelijkheid bestuur opstellen jaarrekening

Het bestuur van een onderneming is verantwoordelijk voor het opstellen van de jaarrekening in overeenstemming met Boek 2, Titel 9 van het Burgerlijk Wetboek. Die jaarrekening moet een zodanig inzicht geven, dat gebruikers een verantwoord oordeel kunnen vormen over de financiële positie en de financiële prestatie van de onderneming. Als het bestuur dat inzicht niet (voldoende) geeft, is sprake van een wetsovertreding. Het bestuur heeft er dus groot belang bij, dat de informatieverstrekking in de jaarrekening toereikend is, juist in tijden waarin veel onzeker is. In deze situatie is dat vooral van belang voor informatie over de continuïteitsveronderstelling (zie hierna).

Bestuursverslag voor (middel)grote ondernemingen*

Grote en middelgrote ondernemingen moeten in hun jaarrekening ook een bestuursverslag opnemen. Het ligt voor de hand dat de directie hierin aandacht zal besteden aan de gevolgen van het virus en de overheidsmaatregelen voor de onderneming. In het bestuursverslag zal deze informatie vooral naar voren komen in de toekomstparagraaf en de risicoparagraaf.

Continuïteitsveronderstelling

Op grond van de wet wordt de jaarrekening opgesteld op basis van de veronderstelling van continuïteit. Door de uitzonderlijke situatie waarin we op dit moment verkeren, kunnen veel ondernemers en hun ondernemingen in omstandigheden terechtkomen waarin de continuïteit ernstig bedreigd wordt c.q. waarin sprake is van grote onzekerheid ten aanzien van de continuïteit.

De coronavirus-uitbraak zelf en de daaropvolgende overheidsmaatregelen zijn gebeurtenissen die na balansdatum (uitgaande van 31 december 2019) hebben plaatsgevonden en deze gebeurtenissen geven geen informatie over de feitelijke situatie per balansdatum. Daarom is er in beginsel geen reden de jaarrekening aan te passen. Een acute bedreiging van de continuïteit kan echter niet onvermeld blijven in de jaarrekening, ook niet wanneer deze na balansdatum is ontstaan. Daarom ligt het voor de hand dat in jaarrekeningen die de komende tijd (moeten) worden uitgebracht, een toelichting ten aanzien van de continuïteitsveronderstelling wordt opgenomen en dat de accountant daarnaar verwijst in zijn verklaring.

Toelichting ten aanzien van de continuïteitsveronderstelling

In deze toelichting moet in elk geval worden aangegeven welke gevolgen de onderneming nu reeds ondervindt en verwacht te gaan ondervinden, welke maatregelen de directie reeds heeft genomen en nog verwacht te gaan nemen en op welke overheidsmaatregelen de directie verwacht een beroep te zullen gaan doen. Uit de toelichting moet duidelijk blijken hoe groot de mate van onzekerheid is en hoe de onderneming deze crisis volgens de directie kan overleven.

Vanzelfsprekend kunnen wij behulpzaam zijn bij het opstellen van de toelichting; we hebben voorbeeldteksten beschikbaar.

Uitstellen van de jaarrekening

Op grond van de wet moet de jaarrekening binnen vijf maanden na afloop van het boekjaar worden opgemaakt (de jaarrekening 2019 moet dus eind mei 2020 klaar zijn). In sommige gevallen kan de onzekerheid zo groot zijn, dat het verstandig is de jaarrekening uit te stellen. Daartoe moet de algemene vergadering van aandeelhouders een formeel besluit nemen. De algemene vergadering kan maximaal vijf maanden uitstel verlenen; dat betekent dat de jaarrekening 2019 in dat geval dus uiterlijk eind oktober 2020 gereed moet zijn.

Indien u dit overweegt, is het wel van belang dit te bespreken met uw belangrijkste stakeholders, zoals de bank of andere externe financiers; het uitstellen van de jaarrekening kan door zulke stakeholders ook als een negatief signaal worden opgevat.

Deelneming negatief eigen vermogen

Door tegenvallende resultaten als gevolg van de coronacrisis kan een deelneming, die al beperkt eigen vermogen bezat, een negatief eigen vermogen realiseren. Collega Edwin Vogel schreef een blog over hoe om te gaan met een deelneming met negatief eigen vermogen in de jaarrekening.

Meer informatie

Heeft u vragen over de gevolgen die de corona-uitbraak op uw onderneming heeft in het algemeen of specifiek op uw jaarrekening? Neem dan gerust contact op met uw vaste contactpersoon bij Joanknecht of met een van onze adviseurs rechtsboven op deze pagina.

 

* Een rechtspersoon wordt ingedeeld in een van de volgende categorieën, indien in twee opeenvolgende boekjaren wordt voldaan aan tenminste twee van de drie criteria van die categorie:

 

Micro rechtspersoon Kleine rechtspersoon (mits niet micro) Middelgrote rechtspersoon (mits niet micro of klein) Grote rechtspersoon
Balanstotaal ≤ € 350.000 ≤ € 6 miljoen ≤ € 20 miljoen > € 20 miljoen
Netto-omzet ≤ € 700.000 ≤ € 12 miljoen ≤ € 40 miljoen > € 40 miljoen
Werknemers < 10 FTE < 50 FTE < 250 FTE ≥ 250 FTE