Fraude: wat mag u van uw accountant verwachten, en de accountant van u?

 

De laatste tijd is in de kranten veel geschreven over fraudegevallen en het gebrek aan betrokkenheid van de controlerend accountant. Dit roept de vraag op wat de directie mag verwachten van zijn accountant als het gaat om het opsporen en voorkomen van fraude.

Frauderisico’s in de controle

De directie mag er in ieder geval van uitgaan dat de controlerend accountant alle relevante frauderisico’s in kaart brengt en zijn controle daarop richt. Dat moet ertoe leiden dat de controlerend accountant grote (materiële) fraudes opspoort en rapporteert. Fraudes waarbij meerdere personen in de organisatie samenspannen of waarbij een lid van de directie is betrokken, blijven echter moeilijk op te sporen. Relatief kleine fraudes zullen bij een jaarrekeningcontrole meestal niet naar boven komen en zullen vooral door de organisatie zelf voorkomen en opgespoord moeten worden. De risicofoto en de daaruit voortvloeiende controleaanpak bespreekt de accountant vooraf met de directie. De directie kan de accountant vragen ook aandacht te besteden aan frauderisico’s in specifieke attentiegebieden. Bij aanwijzingen van fraude zal de controlerend accountant zich door (forensisch) specialisten laten ondersteunen en gerichte data-analyses uitvoeren.

Vermoeden van fraude

Ontstaat tijdens de controle een eerste vermoeden van fraude, dan zal de accountant dit aan de directie melden. De accountant geeft bij de gerapporteerde fraude aan welke actie hij van de directie verwacht en hoe het herstelplan eruit moet zien. De directie kan zelf een onderzoek instellen of dit verder door de accountant laten uitzoeken. Mocht de accountant vaststellen dat fraudepreventie door de organisatie of directie niet serieus wordt genomen, rapporteert hij terug. Bij verlenging van de controleopdracht zal de accountant eisen dat de interne organisatie verbetert of dat bepaalde activiteiten worden afgestoten.

Fraude voorkomen

Fraude is het beste te voorkomen, door aanwijzingen voor fraude en frauderisico’s serieus te nemen, preventieve maatregelen te treffen en deze onderwerpen voortijdig met de controlerend accountant te bespreken. Het voorkomt ook dat fraude een te ruim of vaag begrip blijft en niemand fraudepreventie serieus neemt. Als sprake is van complexe frauderisico’s, dan ligt het voor de hand deze verder met een forensisch accountant te bespreken.
Heldere communicatie over fraude is de sleutel tot effectieve fraudepreventie en voldoende betrokkenheid van de accountant.

Deze blog is geschreven door Georges de Méris, partner Corporate Finance en Forensics & Recovery.